Aski da! Osasun administrazioan euskaraz!

Azpeitiko Euskal Herrian Euskaraz | Iritzia
2002ko aza. 28a, 10:11

Badirudi gure herrian euskaldunok hizkuntza eskubide oro errespetatua dugula, eta hau zalantzan ez jartzearen arrazoia, Azpeitia herri euskalduna dela uste izatea da. Baina euskaldun garenok, lehenik eta behin ‘gure herria’ terminoak oinarrian duen esanahia argitu beharko genuke hizkuntz eskubideez mintzo garenean.

Jakitun izan behar genuke ‘gure herria’ Azpeitia izateaz gain badela zerbait gehiago, Euskal Herria bere osotasunean. Izan ere, euskara ez da azpeitiarron hizkuntza eta eskubidea soilik, euskal herritar guztiona baizik. Beraz, euskaldun bakoitzaren oinarrizko eskubidearen urraketa norberaren herrian gertatzen dela esateaz gain, euskaldun guztion herrian gertatzen dela azpimarratu beharrean gaude, eta aldi berean argi izan behar genuke arazo hau konponbide bilakatzeko, herriz herri, eta herri bakoitzeko txoko guztietan euskarak hizkuntz ofiziala izan beharko lukeela.

Hausnarketa honetan oinarrituz, beraz, eskubide urraketa hauek gertatzearen zio nagusia identifikatu beharrean gaude. Nork ez digu ziurtatzen Euskal Herriko txoko guztietan euskaraz hitz egin ahal izango dugula? Euskararen erabilera, euskal esparruen eskaintza, euskarazko irakaskuntzaren eskaera eta eskaintza... gero eta indartsuagoak direla azpimarratzen diren garai hauetan, ez al da kontraesankorra hainbat osasun zentrutan, gune pribatutan, udal administraziotan, epaitegitan... erdaraz hitz egin beharra izatea? Honek guztiak gaur egungo hizkuntz politika zintzilik jartzen digu eta euskara ofiziala izango den hizkuntz politika baten beharra sendotu.

Arestian aipatu bezala, azpeitiarrok ez gara egoera honen salbuespen. Udalak iazko abenduan Euskararen Biziberritzeko Plan Nagusia aurkeztuz, bazirudien herriko gune guztietan euskaraz bizitzeko eskubidea bermatuko zela, eta euskaldunok euskaraz mintzatzeko arazorik ez genuela izango epe batetik aurrera. Baina egoera jasangaitz baten aurrean gaudela esan dezakegu.

Aurten, Araba, Bizkaia eta Gipuzkoan osasun administrazioak 1.723 lanpostu berrietarako azterketak burutu ditu eta bertan euskara meritu bezala baloratu izan da, eta aurkeztu denari ez zaio euskararen ezagutza eta erabilera derrigortu. Jar gaitezen gure herriko osasun zentruko euskararen egoerari begira. Zenbat jendek du eskubidea sendagilearengana joan eta euskaraz komunikatzeko? Ez al da ordua hainbat erakundetatik ziurtatzen digutena betetzen hasi eta azpeitiarrok adibidez sendagilearekin euskaraz hitz egiten hasteko? Azpeitiko osasun zentruan haurrek ere ezin dute argi azaldu zer gertatzen zaien, derrigortuak direlako ama hizkuntza ez den beste hizkuntza baten bidez azalpenak ematera. Bertan ditugun 2 pediatrek ez dakite euskaraz eta badirudi beste pediatra 1 kontratatuko dutela (baliteke honek ere euskara ez menperatzea); beraz, 3 pediatra izango genituzke gure herrian, non euskaldunoi dagokigunez 2+1=0 pediatra euskaldun = 0 eskubide euskaldunok jasan beharko genukeen.

Bada garaia honi aurre egiteko, erantzukizunak eskatzeko, osasun zentruan behar ditugun sendagileak (pediatrak) euskaldunak izateko, euskara herriko txoko guztietan urratu ezin den eskubidea bilakatzeko, euskaldunok antolatu eta gurea dena aldarrikatu eta eskuratzeko.

Aski da! Osasun zentruan euskaraz bizitzeko eskubidea orain! Euskararen ofizialtasuna!

Bidali:  

Erantzunak

Martin | 2002-11-30 : 16:11

Hori dena oso ondo zegok, bainan gero zeuek txorakeri galantak egiten dituzue eta jende mordobat erabat nazkatu.
Hau zetorrek tráfiko seinaleetako erderazko hitzak borratzeagatik. Errezpetoa nahi duenak errespetoz joka behar dik. Horrelako ekintzekin ez duzue ezerre lortzen, denok nazkatzea eta zuei gero eta kaso gutxio egiteko gogoa piztea.

Enekoitzek | 2002-11-30 : 20:11

Ikusten haut, Martin, 'kezkatute' euskeraren inguruen eta 'aholkuek' ematen EHEri.
Nik, bi esaldi aipatu nahi ditxiat, biyek Baiteren aldizkayen irakurritakuek:
1. “Errespetuaren lehen seinalea da bertako
hizkuntza errespetatzea” (anonimoa).
2. “Ez naiz bide seinaleak belztearen alde, baina [Iparraldean] bere garaian egin ez balitz, ez zen euskararik agertuko bide seinaletan”
(Jean Haritxelar).
Uste diat Azpeitiyen, bide seinal hoyetan errespetatzen ez dan lehenengue hemengo hizkuntzie dala; alegiye, euskerie.
Eta, bestetik, ez diat uste Haritxelar EHEkue danik.

Martin | 2002-12-01 : 17:12

Orain seinale gehienak bi hizkuntzetan etortzen dituk, eta erdarazko lerroak bakarrik borratzen dizkie. Hori duk gaizki ikusten dudana. Hori errespeto falta iruditzen zaidak.

EME | 2002-12-02 : 09:12

Martin, landetara joaten bahaiz, konturatuko haiz Errezil herriaren ordez, REGIL izeneko zerbait dagoela bailaran gora junda. Eta bide zarretik Loiola aldea oinez jutebahaiz, oinez ezkerretik ibiltziez ahaztuta bahago, espainolez irakurtzen jakin berdala horrekin akordatzeko. Kartel hoiek eraisten ez badie, eztituk inoiz euskeraz eongo.

xabier | 2002-12-02 : 12:12

Egiye esan poza hartu det seinaliek ezabauta ikustiekin. Halare pena bat dek hola ibili berra. Norbea konturatzeke errespetu falta pilo bat itetxiabe euskerie existitzeala enterau re in ez teken jendiek. Seinaliek erderaz, azpeitin 20 urte bizitzen da 2 hitz jakin e ez euskeraz, jatetxe batea jun ta menue erderaz bakarrik........ez eon lo ta euskerie exijiu, redios!!!! Holako ekintzak ez balira eon oindiken kartel elebidunek e etzien eongo.

Zerola | 2002-12-02 : 13:12

Aupa EHE! Ikusten da lanean txukun ari zaretela!

Martin | 2002-12-02 : 22:12

Seinale berriak bi hizkuntza ofizialean txukun-txukun jarri eta zuek erdarazko lerroak borratu, gogoa eman dizuelako.
Beste bati igual emango dio euskerazko lerroak borratzeko ( hau hori bai kriston fatxa eta faszista izango hukek zuentzako ). Horrela jarraitu ezkero badakigu zer dagoen, hau da seinalerik gabe geratu.
Zuen ikuspuntua bitxia benetan. Bejondeizuela.

Enekoitzek Martini | 2002-12-03 : 12:12

Udalak berak orain dela urte batzuk kiroldegiye, plazie, zezen-plazie, igerilekue eta bestelakuek nun dauden esateko, euskaraz bakarrik egin zizkian seinaleak.
Zer iruditzen hori, Martin?
Niri mundial. Eta ez diat uste azpeitiarrok horrekin "nazkatu" geranik.

euskaltzale | 2002-12-04 : 14:12

Hi Martin, zoritxarrez batzuk erderazko trafiko seinaleak borratu behar izaten dizkiate. Bai zoritxarrez, ze nere ustez, ez huke zertan borratu beharrik egon behar, ez borratzea gaizki ikusten diatelako, baizik eta erderazko kartelik egon behar ez zuelako.
Euskal Herrian euskaraz, bizitzeko eskubidea diagu eta eskubideaz gain horrela bizi nahi diagu, euskara hutsez.
Hori bai, beste gainontzeko hizkuntzak geureak balira bezala zainduko dizkiagu eta kanpotarrak etortzen direnean, behar den hizkuntzan lagunduko zieagu, bilatu behar dutena bilatzen.
Baina gauza guztien gainetik, geurea den euskararen alde lan egingo diagu, seinaleak borratu behar badira borratuz, moztu behar badira moztuz...
Ah, Martin eta seinale guztiak ez zaudek bi hizkuntzatan eh?
Segi edo hasi lanean.

Erantzun

Erantzuteko, izena emanda egon behar duzu. Sartu komunitatera!

»» Alta eman edo pasahitza berreskuratu